Sağlık Rehberi

Dehidrasyon (Dehidratasyon) Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi Nelerdir?

Dehidratasyon olarak da bilinen dehidrasyon, vücut aldığından daha fazla sıvı kullandığında veya kaybettiğinde ortaya çıkar. Bu olduğunda, vücut normal işlevlerini yerine getirmekte zorluk çekebilir. Kullanılan veya kaybedilen sıvıların yerine vücuda sıvı alınmazsa, dehidrasyon meydana gelir. Aşağıda daha fazla bilgi bulabilirsiniz.

Dehidrasyon: Tanım

Dehidratasyon olarak da bilinen dehidrasyon, vücut hücrelerinin sudan yoksun kaldığı anormal bir durumdur. Su; vücuttaki kasların, organların ve dokuların yaklaşık %70’ini oluşturur ve vücudun birçok işlemi için çok önemlidir. Bundan dolayı, vücudun özellikle uzun süre susuz kalması vücut için oldukça tehlikeli bir durum olabilir.

Dehidrasyon (dehidratasyon); toksin atımı, besinlerin ve oksijenin vücut hücrelerine iletilmesi, enerji üretimi ve eklemlerin yağlanması dahil olmak üzere önemli vücut fonksiyonlarını olumsuz etkiler. Şiddetli dehidrasyon, her vücut sistemini etkiler ve ayrıca hayati elektrolitlerin uygun dengesini de etkileyebilir. Sodyum ve potasyum, vücudun sağlıklı çalışması, kas fonksiyonu ve normal kalp ritmi gibi kritik süreçler için gerekli olan elektrolitlerdir. Şiddetli dehidrasyonun komplikasyonları ciddi ve yaşamı tehdit edebilir. Ayrıca şok, koma ve hatta ölüme bile neden olabilir.

Dehidrasyon (dehidratasyon), vücudun sıvı kaybının derecesine göre hafif, orta veya şiddetli olarak sınıflandırılır. Orta ve şiddetli dehidrasyon yaşamı tehdit eden bir acil durum olabilir. Bebekler, çocuklar, sporcular ve yaşlılar dehidrasyona ve sonrasındaki komplikasyonlara özellikle yatkındır, ancak bu durum herhangi bir yaş grubunda da ortaya çıkabilir.

Dehidrasyon (dehidratasyon); aşırı ısı, terleme, düşük nem, kanama, alkol zehirlenmesi, kullanılan ilacın yan etkileri ve yüksek irtifa gibi vücudun çok fazla su kaybetmesine neden olan durumlardan kaynaklanabilir. Dehidrasyon, yeterince su ve sıvı içmemekten de kaynaklanabilir. Dehidrasyon ayrıca gastroenterit (sindirim sistemi organlarının iltihabı), aldosteron eksikliği ve tip 1 diyabet gibi çok çeşitli altta yatan hastalıkların, bozuklukların ve durumların bir belirtisidir.

Orta ila şiddetli dehidrasyon yaşamı tehdit edici olabilir, ayrıca ciddi bir hastalık veya durumun belirtisi olabilir. Sizde veya yakını olduğunuz bir kişide; idrar yapmama veya çok az miktarda koyu renkli idrar yapma, ishal, kusma, baş dönmesi ve bilinç düzeylerinde değişiklikler gibi ciddi dehidrasyon semptomları varsa vakit kaybetmeden tıbbi yardım almanız gerekmektedir.

Dehidrasyon: Belirtiler

Dehidrasyon (dehidratasyon) belirtileri, altta yatan nedene bağlı olarak bireyler arasında değişiklik gösterir. Dehidrasyon semptomları akut olabilir, tekrarlayan kusma ve ishali içeren bir hastalık sırasında veya sonrasında olduğu gibi aniden ortaya çıkabilir. Dehidrasyon, örneğin bir kişinin idrar tutamama korkusu (inkontinans-mesane kontrolünün kaybı) nedeniyle yeterince sıvı içmemesi gibi, devam eden ve kronik bir durumdan kaynaklanabilir.

Bazı insanlar, özellikle yaşlılar, semptomları fark etmedikleri veya semptomları migren baş ağrısı, sıcak hava gibi diğer koşullara ve faktörlere bağladıkları için dehidrasyon semptomları olduğunun farkında olmayabilirler.

Dehidrasyon belirtileri şunları içerir:

Ciddi belirtiler

Orta ila şiddetli dehidrasyon, hızlı bir teşhis ve tedavi olmaksızın, yaşamı tehdit edici olabilir. Dehidrasyon ayrıca tip 1 diyabet veya böbrek yetmezliği gibi çok ciddi altta yatan durumların bir belirtisi olabilir. Sizde veya yakını olduğunuz bir kişide, aşağıdaki semptomlardan herhangi biri varsa tıbbi yardım almanız gerekmektedir.

  • Tepkisizlik ve uyuşukluk gibi bilinç düzeyinde değişiklik
  • Göğüs ağrısı veya rahatsızlığı ve çarpıntı
  • Bilinç bulanıklığı, konfüzyon (ileri derecede zihin bulanıklığı)
  • Baş dönmesi
  • Bebeğin normal beslenememesi ve tepki vermemesi
  • Özellikle ağlayan bir bebekte gözyaşı eksikliği
  • Kas krampları ve zayıflık
  • Mide bulantısı ve kusma
  • Çok koyu sarı, kahverengi veya çay renginde idrar yapma
  • İdrar yapamama
  • Nöbet
  • Batık gözler
  • Batık bıngıldak (bir bebeğin başının üstündeki yumuşak nokta)
  • Bir bebekte zayıf veya gevşek vücut duruşu

Dehidrasyon: Nedenler

dehidrasyon dehidratasyon nedenleri belirtileri
Çok çeşitli nedenlerden dolayı vücut hücreleri susuz kalabilir.

Dehidrasyon (dehidratasyon) yeterince su ve sıvı içmemekten kaynaklanabilir. Dehidrasyon; aşırı ishal, ciddi yanıklar, ateş ve yüksek irtifa gibi vücudun çok fazla su kaybetmesine neden olan durumların bir sonucu olabilir. Dehidrasyon; aldosteron eksikliği, tip 1 diyabet ve böbrek yetmezliği gibi çok çeşitli altta yatan hastalıkların, bozuklukların ve durumların da bir belirtisidir.

Dehidrasyona neden olan yaygın durumlar

Dehidrasyon, günlük aktiviteler ve nefes alma, idrar yapma ve terleme yoluyla kaybedilen su gibi normal vücut işlevleri nedeniyle kaybedilenlerin yerini alacak kadar sıvı tüketilmemesinden kaynaklanabilir. Sıvılar ayrıca aşağıdakiler dahil olmak üzere günlük alışkanlıklar ve çevresel koşullar nedeniyle de kaybedilebilir:

  • Alkol tüketimi veya zehirlenme
  • Isı bitkinliğine ve sıcak çarpmasına neden olabilecek aşırı ısıya maruz kalma
  • Hokey, maraton yarışları ve futbol gibi aşırı terlemeye neden olan egzersiz ve sporlar
  • Kanama
  • Yüksek irtifa
  • Düşük nem

Dehidrasyona neden olan aşırı idrara çıkmayı içeren durumlar

Vücudun aşırı idrara çıkma yoluyla çok fazla sıvı kaybetmesine neden olan durumlar şunlardır:

  • Şeker hastalığı
  • Diyabetik ketoasidoz
  • Hiperosmolar hiperglisemik nonketotik sendrom (HHNK; aşırı yüksek düzeydeki kan şekeri ve glukoz seviyelerinin hayatı tehdit ettiği durum)
  • Furosemid gibi diüretik (idrar söktürücü) ilaçlarla tedavi

Dehidrasyona neden olan kusma, ishal ve ateşi içeren durumlar

Birçok durum ateşli veya ateşsiz kusma ya da ishal yoluyla dehidrasyona neden olabilir. Bu durumlar aşağıdakileri içerir:

Dehidrasyon: Risk faktörleri

Araştırmalar, dehidrasyona daha yatkın hale getirebilecek belirli risk faktörlerini ortaya çıkarmıştır. Risk faktörleri aşağıdakileri içerir:

  • İleri yaş (65 yaşından büyük)
  • Şeker hastalığı
  • İshal, ateş veya kusma
  • Diyabet gibi aşırı idrar çıkışı içeren hastalık, bozukluk veya durum
  • Eğlence amaçlı uyuşturucu kullanımı (kokain, meth, ecstasy)
  • Genç yaş (genellikle altı yaş ve altı)

Dehidrasyon riskinizi azaltmak

Dehidrasyonu önlemek için yeterli miktarda su veya sıvı alımı gereklidir. Sağlıklı bir insan, günde yaklaşık sekiz bardak su içerek dehidrasyon riskini önleyebilir. Çok fazla su kaybetmenize neden olan bir hastalığınız, rahatsızlığınız veya durumunuz varsa; dehidrasyon riskinizi en iyi şekilde, düzenli tıbbi kontrolle veya doktorunuzun size özel tasarladığı tedavi planını izleyerek azaltabilirsiniz.

Dehidrasyon: Tedavi

dehidrasyon dehidratasyon tedavisi
Herhangi bir sağlık sorununuz yoksa, günde en az sekiz bardak su içerek vücudunuzun susuzluğunu giderebilirsiniz.

Dehidrasyon (dehidratasyon) tedavisinin ilk adımı oluşumunu önlemektir. Sağlıklı yetişkinler için bu adım, her gün sekiz bardak su içmeyi gerektirir. Sporcular, yüksek irtifalarda veya sıcak, kuru iklimlerde yaşayan belirli insanlar için su ihtiyacı sekiz bardaktan daha fazla olacaktır. Sporcular, kendileri için tasarlanmış özel sporcu içeceklerinden de yararlanabilirler.

Dehidrasyon geliştiğinde, hızlı tanı ve tedavi genellikle iyi bir sonuç ortaya çıkarır ve ciddi komplikasyonlar geliştirme riskini en aza indirir. Tedavi, hastaya güvenli bir şekilde yeniden vücuduna su ve gerekli sıvıların verilmesi ile kusma veya atletik antrenman gibi altta yatan veya ilişkili nedeni de ele alan çok yönlü bir planla gerçekleştirilir. Tedavi planları; nedene, başka hastalıkların varlığına, yaşınıza ve diğer faktörlere bağlı olarak kişiye özeldir.

Hafif dehidrasyon tedavisi

Hafif dehidrasyon, genellikle sık aralıklarla ve az miktarlarda sıvı içirilerek tedavi edilebilir. Kusması veya ishali olan bebekler ve çocuklar için, genellikle kusma veya ishalin başlangıcında, oral rehidrasyon solüsyonu önerilir. Kahve veya soda gibi kafein içeren herhangi bir içecek veya sıvıdan kaçınılmalıdır. Kafein, vücudun daha fazla su kaybetmesine neden olarak dehidrasyonu daha da kötüleştirebilir ve bu da artan sıklıkta idrara çıkma ile sonuçlanabilir.

Orta ila şiddetli dehidrasyonun tedavisi

Orta ila şiddetli dehidrasyon genellikle hastaneye yatış ve bazı durumlarda yoğun bakım gerektirir. İntravenöz sıvılar (vücuda gerekli olan mineralleri içeren sıvılar) uygulanır ve elektrolit replasmanı (intravenöz sıvıların damar yoluyla verilmesi) da gerekli olabilir. Elektrolitler ve hayati belirtiler gibi diğer önemli parametreler sıklıkla veya sürekli olarak izlenir. Böbrek yetmezliği gibi komplikasyonları içeren hayatı tehdit eden vakalar için yaşam destek önlemleri gerekli olabilir.

Dehidrasyon: Potansiyel komplikasyonlar

Dehidrasyon (dehidratasyon) ile ilişkili komplikasyonlar ilerleyici olabilir ve altta yatan nedene bağlı olarak değişebilir. Dehidrasyon ciddi hastalıklara bağlı olabileceğinden, tedavi edilmemesi kalıcı hasara neden olabilir. Orta ila şiddetli dehidrasyon yaşadığınızda doktorunuza başvurmanız önemlidir. Altta yatan neden teşhis edildikten sonra, aşağıdakiler gibi potansiyel komplikasyon riskinizi azaltmak için doktorunuzun size özel olarak tasarladığı tedavi planını takip etmeniz önemlidir:

  • Beyin hasarı
  • Kardiyak aritmiler (anormal kalp ritimleri)
  • Koma
  • Elektrolit dengesizlikleri
  • Böbrek yetmezliği
  • Nöbet
  • Şok

YASAL UYARI! Sitemizde bulunan yazılar tamamen ön bilgi amaçlıdır ve herhangi bir yönlendirme, tavsiye taşımamaktadır. Hiçbir ilacı, tedaviyi ya da sağlığınızla ilgili herhangi bir şeyi, doktorunuzdan habersiz uygulamamalısınız. Bu konuda tüm sorumluluk ziyaretçiye aittir.
Kaynak
healthgrades.com

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu