reklam
Üroloji

Kadınlarda İdrar Yolu Enfeksiyonu Nedir?

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu nedir? Neden olur? Belirtileri nelerdir? Doktora görünmek gerekir mi? Hangi bölüme gidilir? Nasıl tedavi edilir? Tüm bu soruların cevaplarını ve çok daha fazlasını aşağıda bulabilirsiniz.

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu nedir, neden olur?

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu, idrar üreten ve onu vücuttan dışarı taşıyan organları içeren bir enfeksiyondur. Bu yapılar arasında böbrekler, üreterler (böbrekleri mesaneye bağlayan uzun, ince borular), mesane ve üretra bulunur. Doktorlar genellikle idrar yolu enfeksiyonlarını iki türe ayırırlar. Bunlar alt sistem enfeksiyonları ve üst sistem enfeksiyonlarıdır.

  • Alt kanal enfeksiyonları: Bunlar mesaneyle ilgili enfeksiyonlardır. Mesane enfeksiyonuna sistit denir. Normalde bağırsakta bulunan bakteriler, alt idrar yolu enfeksiyonlarının ana nedenidir. Bu bakteriler anüsten üretraya ve mesaneye yayılarak ve bulundukları dokuyu istila ederek enfeksiyona neden olurlar.
  • Üst kanal enfeksiyonları: Bunlar üreterleri ve böbrekleri içerir. Bu enfeksiyonlara piyelonefrit veya böbrek enfeksiyonları denir. Üst idrar yolu enfeksiyonları genellikle bakterilerin mesaneden böbreğe gitmesi nedeniyle oluşur. Bazen bakteriler vücudun diğer bölgelerinden kan dolaşımı yoluyla geçip böbreğe yerleştiğinde ortaya çıkarlar.

İdrar yolu enfeksiyonundan kadınlar erkeklerden çok daha fazla etkilenir çünkü kadınlarda bakterilerin mesaneye nispeten kolay geçişine izin veren kısa üretralar vardır. Cinsel ilişki, bakterilerin mesaneden yukarı doğru yayılmasına neden olabilir. Ayrıca, kontraseptif diyaframların ve spermisitlerin kullanılması, üretranın etrafındaki normal bakteri ortamını değiştirebilir ve enfeksiyon olasılığını artırabilir.

Hamile kadınlarda, idrar yolunun fizyolojisi ve anatomisindeki geçici değişiklikler, anne adaylarını sistit ve piyelonefrit için birincil aday yapar. Böbrek ve mesane enfeksiyonları, hamile kadınlar ve onların doğmamış çocukları için ciddi bir risk oluşturabilir çünkü erken kasılma veya doğum ve bazen fetüs veya bebeğin ölüm riskini artırırlar.

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu belirtileri nelerdir?

kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu belirtileri

Alt ve üst kanal enfeksiyonları, aşağıdaki semptomlardan birine veya birkaçına neden olabilir:

  • Alışılmadık şekilde sık idrara çıkma
  • Yoğun idrara çıkma dürtüsü
  • İdrar yaparken ağrı, rahatsızlık veya yanma hissi
  • Mesane bölgesinde ağrı, basınç veya hassasiyet
  • Bulanık görünen, kötü kokan veya alışılmadık derecede güçlü kokulu idrar
  • Titremeli veya titremesiz ateş
  • Mide bulantısı ve kusma
  • Yan veya orta-üst sırt ağrısı
  • İdrar yapmak için uykudan uyanmak
  • Olağandışı altına kaçırma vakaları

Ne zaman doktora görünmeli?

Sık idrara çıkma, yoğun idrara çıkma dürtüsü, idrara çıkma sırasında rahatsızlık veya idrar yolu enfeksiyonunun diğer semptomları varsa doktorunuza görünmelisiniz. Ayrıca ateş, mide bulantısı, kusma ve yan veya sırtınızda ağrı gibi böbrek enfeksiyonu semptomlarınız varsa da tıbbi yardım almalısınız. Üst veya alt idrar yolu enfeksiyonu semptomları olan her hamile kadının derhal doktora görünmesi özellikle önemlidir.

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu için hangi bölüme gidilir?

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonlarının çoğunu aile hekimi tedavi edebilir. Sık nüksleriniz veya kronik böbrek enfeksiyonunuz varsa, değerlendirme için üriner bozukluklar (ürolog) veya böbrek rahatsızlıkları (nefrolog) konusunda uzmanlaşmış bir doktora yönlendirilebilirsiniz.

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu nasıl teşhis edilir?

Doktorunuz size belirtilerinizi ve daha önce idrar yolu enfeksiyonu geçirip geçirmediğinizi soracaktır. Kendiniz ve eşiniz için herhangi bir cinsel yolla bulaşan hastalık geçmişi, kondom kullanımı, birden fazla eş, diyafram veya spermisit kullanımı ve hamile olup olamayacağınız dahil olmak üzere cinsel geçmişiniz hakkında da size sorular soracaktır. Doktorunuz ayrıca, şeker hastalığı (diyabet) gibi enfeksiyon geliştirme olasılığınızı artırabilecek başka tıbbi problemleriniz olup olmadığını da soracaktır.

Bakteri veya başka enfeksiyon belirtileri içerip içermediğini görmek için laboratuarda test edilecek bir idrar örneği vermeniz istenecektir. İdrar örneğiniz ayrıca belirli bakteri türlerini ve bakterileri yok etmek için kullanılabilecek belirli antibiyotikleri belirlemek için laboratuvara gönderilebilir. Ateşiniz veya üst kanal enfeksiyonunun başka semptomları varsa, doktorunuz beyaz kan hücresi sayınızı belirlemek için bir kan testi isteyebilir. Yüksek beyaz kan hücre sayısı enfeksiyonu gösterir. Kan ayrıca bakteri üremesi açısından da test edilebilir. Buna kan kültürü denir.

Şiddetli böbrek enfeksiyonu semptomları veya sık sık alt veya üst idrar yolu enfeksiyonu atakları olan kişilerde, aşağıdaki gibi ek testler gerekebilir:

  • Böbreklerinizin ve üriner sisteminizin bilgisayarlı tomografi taraması
  • Ultrason muayenesi
  • Sistoskopi (doktorunuzun mesanenizin içini ince, içi boş bir teleskop benzeri alet kullanarak kontrol ettiği bir muayene)

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu nasıl tedavi edilir?

kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu tedavisi

Doktorlar alt ve üst idrar yolu enfeksiyonlarını antibiyotiklerle tedavi ederler. Laboratuvar testleri, tedavi için en iyi antibiyotiği belirleyebilir. Komplike olmayan alt kanal enfeksiyonlarının çoğu, üç günlük bir antibiyotik tedavisi ile tedavi edilir, ancak hamile olan veya diyabet gibi bağışıklık sistemini baskılayan hastalıkları olan kadınların genellikle daha uzun süre antibiyotik alması gerekir.

Üst kanal enfeksiyonu olan kişiler genellikle 10 ila 14 günlük bir antibiyotik tedavisi ile tedavi edilir. Ciddi üst yol enfeksiyonu olanlar, damar yoluyla (intravenöz olarak) verilen antibiyotiklerle hastanede tedavi gerektirebilir. Bu özellikle bulantı, kusma ve ateşin dehidratasyon riskini artırması ve kişinin oral antibiyotik almasını engellemesi durumunda geçerlidir.

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu nasıl önlenir?

Kadınlarda idrar yolu enfeksiyonu önlemi için, aşağıdaki önlemler yardımcı olabilir:

  • Her gün yeteteri kadar su için

Sıvılar, idrar yolunuzu temizleyerek bakterilerin büyümesini engeller. Kızılcık suyu içmek, bakterilerin üretraya yapışma yeteneğini azaltarak bakteriyel büyümeyi engelleyebilir.

  • Önden arkaya doğru silin

Bağırsak bakterilerinin rektumdan idrar yoluna yayılmasını önlemek için, kadınlar her zaman dışkı yaptıktan sonra tuvalet kağıdını önden arkaya doğru silmelidir.

  • Cinsel ilişki sırasında bakterilerin yayılmasını azaltın

Cinsel ilişkiden sonra bakterileri üretranızdan temizlemek için idrar yapın. Enfeksiyon kapmaya devam ederseniz, idrar yolu enfeksiyonu gelişme riskini azaltmak için cinsel ilişkiden sonra antibiyotik kullanımı konusunda doktorunuzla konuşmalısınız.


Kaynak:

  1. womenshealth.gov

Not: Konu hakkında ilgili videoyu aşağıdan izleyebilirsiniz:

Dr. Melda Akbaş

Dr. Melda Akbaş 17 Kasım 2005 yılında tıp fakültesi eğitimini bitirmiştir. Daha sonra ise üroloji alanını tercih etmiş ve bu alanda uzman olmuştur. Şu anda özel bir hastanede çalışmaktadır ve çeşitli web sitelerine alanıyla ilgili makaleler yazmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir