Röntgen

Röntgen (x ışınları), vücudun iç kısmının görüntülerini üretmek için yaygın olarak kullanılan hızlı ve ağrısız bir prosedürdür. Aşağıda daha fazla bilgi bulabilirsiniz.

22.08.2020
114
Röntgen

Röntgen nedir?

X ışınları olarak da bilinen röntgen, vücudunuzdaki yapıların – özellikle kemiklerinizin görüntülerini üreten hızlı, ağrısız bir testtir.

Röntgen ışınları vücudunuzdan geçer ve geçtikleri bölgelerin yoğunluğuna bağlı olarak farklı miktarlarda emilirler. Kemik ve metal gibi yoğun bölgeler, x ışınlarında beyaz olarak görünür. Ciğerlerinizdeki hava siyah görünür. Yağ ve kas, gri tonlarında görünür.

Bazı röntgen testi türleri için, görüntüler hakkında daha fazla ayrıntı sağlamak için vücudunuza iyot veya baryum gibi bir kontrast madde verilir.

Röntgen neden kullanılır?

Röntgen teknolojisi vücudun birçok bölümünü incelemek için kullanılır.

Kemikler ve dişler

  • Kırıklar ve enfeksiyonlar: Çoğu durumda, kemiklerdeki ve dişlerdeki kırıklar ve enfeksiyonlar, röntgen ışınlarında açıkça ortaya çıkar.
  • Artrit: Eklemlerinizin röntgeni artrit kanıtlarını ortaya çıkarabilir. Yıllar boyunca çekilen röntgenler, doktorunuzun artritinizin kötüleşip kötüleşmediğini belirlemesine yardımcı olabilir.
  • Diş çürüğü: Diş hekimleri, dişlerinizdeki boşlukları kontrol etmek için x ışınları kullanır.
  • Osteoporoz: Özel x ışını testleri türleri kemik yoğunluğunuzu ölçebilir osteoporoz (kemik erimesi) gibi olası sorunları tespit edebilir.
  • Kemik kanseri: Röntgen kemik tümörlerini de ortaya çıkarabilir.

Göğüs

  • Akciğer enfeksiyonları veya koşulları: Göğüs röntgenlerinde zatürre, tüberküloz veya akciğer kanseri kanıtı görünebilir.
  • Meme kanseri: Mamografi, meme dokusunu incelemek için kullanılan özel bir röntgen testidir.
  • Kalp büyümesi: Bu konjestif kalp yetmezliği belirtisi, röntgenlerde açıkça görülür.
  • Tıkalı kan damarları: İyot içeren bir kontrast madde enjekte etmek, dolaşım sisteminizin bölümlerini röntgende görünür kılmak için vurgulamaya yardımcı olabilir.

Karın

  • Sindirim sistemi sorunları: Bir içecek veya lavmanla verilen bir kontrast madde olan baryum, sindirim sisteminizdeki sorunları ortaya çıkarmaya yardımcı olabilir.
  • Yutulan öğeler: Bir çocuk anahtar veya bozuk para gibi bir şeyi yutmuşsa, x ışınları o nesnenin yerini gösterebilir.

Röntgen riskleri nelerdir?

Riskler genel olarak aşağıdakileri içerir:

Radyasyona maruz kalma

Bazı insanlar, radyasyona maruz kalmanın kansere yol açabilecek hücre mutasyonlarına neden olabileceğinden, röntgenin güvenli olmadığından endişe duymaktadır. Bir röntgen sırasında maruz kaldığınız radyasyon miktarı, incelenen doku veya organa bağlıdır. Radyasyona duyarlılık yaşınıza bağlıdır ve çocuklar yetişkinlerden daha duyarlıdır.

Bununla birlikte, genellikle, bir röntgenden radyasyona maruz kalma düşüktür ve bu testlerin faydaları risklerden çok daha ağır basar.

Ancak hamileyseniz veya hamile olabileceğinizden şüpheleniyorsanız, prosedürden önce bunu doktorunuza söylemelisiniz. Doğmamış bir bebeğe tanı amaçlı röntgen ışınlarının riski küçük olsa da, doktorunuz ultrason gibi başka bir görüntüleme testi düşünebilir.

Kontrast maddenin yan etkisi

Bazı insanlarda, bir kontrast madde enjeksiyonu aşağıdaki gibi yan etkilere neden olabilir:

  • Sıcaklık veya kızarma hissi
  • Metalik bir tat
  • Baş dönmesi
  • Mide bulantısı
  • Kaşıntı
  • Kurdeşen (ürtiker)

Nadiren de olsa, aşağıdakilerin de meydana gelme olasılığı vardır:

  • Şiddetli düşük tansiyon
  • Anafilaktik şok
  • Kalp durması

Röntgen çekiminde neler olur?

Bu prosedürde sırasıyla aşağıdakiler gerçekleşir:

Röntgen sırasında

Röntgenler doktorların muayenehanelerinde, acil servislerde ve hastanelerde – röntgen makinesinin olduğu her yerde çekilir. Makine, vücudunuzdan geçen ve özel bir plakaya bir görüntü kaydeden güvenli bir radyasyon seviyesi üretir. Bir röntgeni hissedemezsiniz.

Bir teknoloji uzmanı, gerekli görüşleri elde etmek için vücudunuzu konumlandırır. Pozisyonunuzu korumanıza yardımcı olması için yastıklar veya kum torbaları kullanabilir. X-ışınına maruz kalma sırasında hareketsiz kalırsınız ve bazen hareket etmekten kaçınmak için nefesinizi tutarsınız, böylece görüntü bulanıklaşmaz.

Bir röntgen prosedürü, genellikle birkaç dakika sürer ancak kontrast madde kullanan prosedürler gibi daha kapsamlı prosedürler daha uzun sürebilir.

Çocuk röntgeni

Küçük bir çocuk röntgen çektiriyorsa, onu sabit tutmak için kısıtlamalar veya başka teknikler kullanılabilir. Bunlar çocuğa zarar vermez ve çocuğun x ışınına maruz kalma sırasında hareket etmesi durumunda gerekli olabilecek tekrar prosedürünü önleyecektir.

Test sırasında çocuğun yanında kalmanıza izin verilebilir. X-ışınına maruz kalma sırasında odada kalırsanız, sizi gereksiz maruziyetten korumak için büyük olasılıkla bir kurşun önlük takmanız istenecektir.

Röntgenden sonra

Bir röntgenden sonra, genellikle normal aktivitelerinize devam edebilirsiniz. Rutin x ışınlarının genellikle hiçbir yan etkisi yoktur. Bununla birlikte, röntgenden önce kontrast madde enjekte edildiyse, vücudunuzu ondan kurtarmaya yardımcı olmak için bol miktarda sıvı içebilirsiniz.

Enjeksiyon bölgesinde ağrı, şişme veya kızarıklık varsa bu durumu doktorunuza bildirmekte fayda vardır. Doktorunuza dikkat etmeniz gereken diğer belirtileri de sorabilirsiniz.

Sonuçlar

Röntgenler, dakikalar içinde ekranda görüntülenebilen bilgisayarlara dijital olarak kaydedilir. Bir radyolog genellikle sonuçları görüntüler, yorumlar ve doktorunuza bir rapor gönderir ve daha sonra doktorunuz sonuçları size açıklar. Acil bir durumda, röntgen sonuçlarınız dakikalar içinde doktorunuza sunulabilir.


Kaynak:


Not: Konu hakkında ilgili videoyu aşağıdan izleyebilirsiniz:

ETİKETLER:
YAZAR BİLGİSİ
Dr. Emrah Gürkan
20 Nisan 1984 İstanbul doğumluyum. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunuyum ve özel bir hastanede çalışıyorum. Halkın sağlıklı ve kaliteli bilgilere ulaşması için Medikal Rehber sitesi için yazıyorum, bazen de yazılanları gözden geçirip onaylıyorum.
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.