reklam
Sağlık Rehberi

Xanax (Alprazolam) Nedir?

Xanax (alprazolam) nedir? Ne için kullanılır? Nasıl kullanılmalıdır? Yan etkileri ve zararları var mıdır? Kullanmadan önce nelere dikkat edilmesi gerekir? Hangi ilaçlarla birlikte kullanılmamalıdır? Tüm bu soruların cevaplarını ve çok daha fazlasını aşağıda bulabilirsiniz.

Xanax nedir, neden kullanılır?

Etkin maddesi alprazolam olan Xanax, depresyonun neden olduğu anksiyete de dahil olmak üzere kaygı, endişe ve benzeri semptomları hafifletmek için kullanılan reçeteli bir ilaçtır. Bazı hastalarda panik bozukluğunu tedavi etmek için de kullanılır.

Xanax bir benzodiazepindir. Benzodiazepinler, sinir sistemini yavaşlatan ilaçlar olan merkezi sinir sistemi (CNS) depresanları adı verilen ilaç grubuna aittir.

NOT!

Bu ilaç sadece doktorunuzun reçetesi ile kullanılmalıdır.

Kullanmadan önce

Bir ilacı kullanmaya karar verirken, ilacı almanın riskleri, sağlayacağı yararı karşı tartışılmalıdır. Bu sizin ve doktorunuzun vereceği bir karardır. Bu ilaç için aşağıdaki hususlar düşünülmelidir:

Alerjiler

Xanax’a veya başka ilaçlara karşı herhangi bir alışılmadık veya alerjik reaksiyon geçirirseniz veya daha önce geçirdiyseniz doktorunuza bildirmelisiniz. Gıdalar, boyalar, koruyucu maddeler veya hayvansal ürünler gibi başka alerjiniz varsa da doktorunuza bildirmelisiniz.

Pediatrik

Pediatrik popülasyonda yaşın Xanax’ın etkileri ile ilişkisi üzerine uygun çalışmalar yapılmamıştır. Bu yüzden bu konu hakkında net bir şey söylemek mümkün değildir.

Geriatrik

Bugüne kadar yapılmış uygun çalışmalar, yaşlılarda Xanax’ın yararlılığını sınırlayacak geriatrik spesifik problemler göstermemiştir. Bununla birlikte, Xanax alan yaşlı hastalarda doz ayarlaması ve dikkatli olunmasını gerekecek durumlar olabilir ve bu konuda ilacı reçete eden doktor gerekli bilgileri verecektir.

Emzirme

Emziren kadınlarda yapılan çalışmalar, Xanax ilacının bebeklere zararlı etkileri olduğunu göstermiştir. Doktorunuz bu ilaca bir alternatif bir başka ilaç reçete edecektir veya bu ilacı kullanırken emzirmeyi bırakmanızı isteyecektir. Bu konuda gereken bilgiyi doktorunuz verecektir.

İlaç etkileşimleri

Bazı ilaçların birlikte kullanılmaması gerektiği halde, diğer durumlarda etkileşim oluşsa bile iki farklı ilaç birlikte kullanılabilir. Bu durumlarda doktorunuz dozu değiştirmek isteyebilir veya başka önlemler gerekli olabilir. Xanax aldığınızda, aşağıda listelenen ilaçlardan herhangi birini alıp almadığınızı doktorunuz bilmelidir.

Xanax’ı aşağıdaki ilaçlardan herhangi biriyle kullanmak önerilmez. Eğer aşağıdaki ilaçlardan herhangi birini kullanıyorsanız, doktorunuz aldığınız diğer ilaçlardan bazılarını değiştirmeye karar verebilir ve doz ayarlaması yapabilir:

  • Boceprevir
  • Klaritromisin
  • Kobisistat
  • Konivaptan
  • Flumazenil
  • İdealalisib
  • İndinavir
  • İtrakonazol
  • Ketokonazol
  • Lopinavir
  • Nefazodon
  • Nelfinavir
  • Posakonazol
  • Sakinavir
  • Telaprevir
  • Telitromisin
  • Vorikonazol

Xanax’ı aşağıdaki ilaçlardan herhangi biriyle kullanmak genellikle tavsiye edilmez, ancak bazı durumlarda gerekli olabilir. Her iki ilaç birlikte reçete edilirse doktorunuz dozu veya ilaçlardan birini veya her ikisini ne sıklıkla kullandığınızı değiştirebilir.

  • Abametapir
  • Asepromazin
  • Alfentanil
  • Amiodaron
  • Amobarbital
  • Amprenavir
  • Anileridin
  • Aprepitant
  • Aripiprazol
  • Aripiprazol lauroksil
  • Asenapin
  • Atazanavir
  • Baklofen
  • Benperidol
  • Benzhidrokodon
  • Bromazepam
  • Bromoprid
  • Buprenorfin
  • Buspiron
  • Bütabarbital
  • Butalbital
  • Butorfanol
  • Kalsiyum Oksibat
  • Kannabidiol
  • Karbamazepin
  • Karbinoksamin
  • Karizoprodol
  • Karfenazin
  • Seritinib
  • Setirizin
  • Kloral hidrat
  • Klordiazepoksit
  • Klorpromazin
  • Klorzoksazon
  • Simetidin
  • Siprofloksasin
  • Klobazam
  • Klonazepam
  • Klorazepat
  • Klozapin
  • Kodein
  • Krizotinib
  • Siklobenzaprin
  • Siklosporin
  • Dantrolen
  • Darunavir
  • Dasabuvir
  • Delavirdin
  • Deksmedetomidin
  • Diasetilmorfin
  • Diazepam
  • Dikloralfenazon
  • Difenoksin
  • Digoksin
  • Dihidrokodein
  • Diltiazem
  • Difenhidramin
  • Difenoksilat
  • Domperidon
  • Doksilamin
  • Droperidol
  • Elagoliks
  • Enfluran
  • Eritromisin
  • Esketamin
  • Estazolam
  • Eszopiklon
  • Etklorvinol
  • Etopropazin
  • Etilmorfin
  • Fentanil
  • Dlibanserin
  • Flukonazol
  • Flunitrazepam
  • Flufenazin
  • Flurazepam
  • Fluspirilen
  • Fluvoksamin
  • Fosamprenavir
  • Fosaprepitant
  • Fosnetupitant
  • Fospropofol
  • Gabapentin
  • Gabapentin enakarbil
  • Halazepam
  • Halotan
  • Heksobarbital
  • Hidrokodon
  • Hidromorfon
  • Hidroksizin
  • İmatinib
  • İzofluran
  • Ivacaftor
  • Ketamin
  • Ketazolam
  • Ketobemidon
  • Larotrektinib
  • lemboreks
  • Letermovir
  • Levosetirizin
  • Levorfanol
  • Lofeksidin
  • Lomitapid
  • Korazepam
  • Loksapin
  • Magnezyum oksibat
  • Meclizin
  • Melperon
  • Meperidin
  • Mefenezin
  • Mefobarbital
  • Meprobamat
  • Meptazinol
  • Mesoridazin
  • Metaksalon
  • Metadon
  • Metdilazin
  • Metokarbamol
  • Metoheksital
  • Metotrimeprazin
  • Metoklopramid
  • Mibefradil
  • Midazolam
  • Mifepriston
  • Mirtazapin
  • Molindon
  • Moricizin
  • Morfin
  • Morfin sülfat lipozom
  • Nalbufin
  • Netupitant
  • Nikomorfin
  • Nilotinib
  • Nitrazepam
  • Azot oksit
  • Olanzapin
  • Afyon
  • Afyon alkaloidleri
  • Orfenadrin
  • Oksazepam
  • Oksikodon
  • Oksimorfon
  • Palbociclib
  • Papaveretum
  • Paregorik
  • Pentazosin
  • Pentobarbital
  • Perampanel
  • Perazin
  • Periciazin
  • Perfenazin
  • Fenobarbital
  • Pimozid
  • Piperasetazin
  • Piperakin
  • Pipotiazin
  • Piritramit
  • Potasyum oksibat
  • Prazepam
  • Pregabalin
  • Primidon
  • Proklorperazin
  • Promazin
  • Prometazin
  • propofol
  • Quazepam
  • Ketiapin
  • Ramelteon
  • Ranitidin
  • Ranolazin
  • Remifentanil
  • Remimazolam
  • Remoksiprid
  • Ritonavir
  • Skopolamin
  • Sekobarbital
  • Sertindol
  • Sodyum oksibat
  • Sufentanil
  • Sülpirid
  • Suvorexant
  • Tapentadol
  • Temazepam
  • Tietilperazin
  • Tiyopental
  • Tiyopropazat
  • Tioridazin
  • Tilidin
  • Tizanidin
  • Tolonyum klorür
  • Topiramat
  • Tramadol
  • Trazodon
  • Triazolam
  • Trifluoperazin
  • Teifluperidol
  • Triflupromazin
  • Trimeprazin
  • Verapamil
  • Vokselatör
  • Zaleplon
  • Zolpidem
  • Zopiklon
  • Zotepin

Xanax’ı aşağıdaki ilaçlardan herhangi biriyle kullanmak belirli yan etkilerde artma riskine neden olabilir, ancak her iki ilacın kullanılması da sizin için en iyi tedavi olabilir. Her iki ilaç birlikte reçete edilirse doktorunuz dozu veya ilaçlardan birini veya her ikisini ne sıklıkla kullandığınızı değiştirebilir.

  • Fluoksetin
  • Kava
  • Rifapentin
  • Roksitromisin
  • Sertralin
  • Sarı kantaron
  • Teofilin
  • Troleandomisin

Diğer etkileşimler

Etkileşimler meydana gelebileceğinden, belirli ilaçlar alırken veya belirli yiyecek türlerini yerken Xanax kullanılmamalıdır. Bazı ilaçlarla alkol veya tütün kullanılması da etkileşimlerin oluşmasına neden olabilir. Aşağıdaki etkileşimler, potansiyel önemlerine göre seçilmiştir ve her şeyi içermeleri gerekmez.

Xanax’ı aşağıdakilerden herhangi biriyle kullanmak genellikle tavsiye edilmez, ancak bazı durumlarda kaçınılmaz olabilir. Birlikte kullanılırsa, doktorunuz bu ilacın dozunu veya ne sıklıkla kullandığınızı değiştirebilir veya size yiyecek, alkol veya tütün kullanımı hakkında özel talimatlar verebilir.

  • Etanol
  • Greyfurt suyu

Diğer tıbbi sorunlar

Diğer tıbbi problemlerin varlığı Xanax’ın kullanımını etkileyebilir. Özellikle aşağıdakiler gibi başka tıbbi sorunlarınız varsa doktorunuza bildirdiğinizden emin olun:

  • Alkol veya uyuşturucu geçmişi, kullanımı veya bağımlılığı
  • Depresyon veya depresyon geçmişi
  • Akciğer ve solunum problemleri veya geçmişi
  • Bipolar bozukluk veya geçmişi
  • Akıl sağlığı sorunları veya geçmişi
  • Nöbetler veya geçmişi
  • Glokom veya geçmişi
  • Böbrek hastalığı veya geçmişi
  • Karaciğer hastalığı veya geçmişi

Doğru kullanım

alprazolam xanax

Xanax’ı sadece doktorunuzun önerdiği şekilde alınız. Daha fazlasını almayın, daha sık almayın ve doktorunuzun önerdiğinden daha uzun süre almayın. Xanax’ın çok fazlası uzun süre kullanılırsa, alışkanlık yapabilir (zihinsel veya fiziksel bağımlılığa neden olabilir) veya aşırı doz zehirlenmesine neden olabilir. Doktorunuz talimatlarına titizlikle uyun ve herhangi bir sorunuz varsa doktorunuza danışınız.

Doz bilgisi

Xanax ilacının dozu, farklı hastalar için farklı olacaktır. Bu yüzden doktorunuzun talimatlarını titizlikle uygulamalısınız. Ancak genel olarak her gün aldığınız doz sayısı, dozlar arasında izin verilen süre ve ilacı aldığınız süre, ilacı kullandığınız tıbbi soruna bağlıdır.

Kaçırılan doz

Xanax ilacının bir dozunu kaçırırsanız, mümkün olan en kısa sürede alınız. Ancak, bir sonraki dozun zamanı yaklaşıyorsa, kaçırdığınız dozu atlayın ve normal doz programınıza geri dönün. Çift doz almayın.

Muhafaza etme

Xanax’ı kapalı bir kapta oda sıcaklığında, ısıdan, nemden ve doğrudan ışıktan uzakta saklayın. Donmaktan koruyun. Çocukların erişemeyeceği yerlerde saklayın. Eski ilaçları veya artık ihtiyaç duymadığınız ilaçları saklamayın. Doktorunuza, kullanmadığınız herhangi bir ilacı ne yapmanız gerektiğini sorun.

Önlemler

Xanax’ın düzgün işe yarayıp yaramadığından emin olmak için doktorunuzla düzenli olarak görüşmeniz önemlidir. İstenmeyen etkileri kontrol etmek için kan ve idrar testleri gerekebilir.

Hamileyken bu ilacı kullanmak, doğmamış bebeğinize zarar verebilir. Hamile kalmak istemiyorsanız etkili bir doğum kontrol yöntemi kullanmalısınız. İlacı kullanırken hamile kaldığınızı düşünüyorsanız hemen doktorunuzu bilgilendiriniz.

Bu ilacı kullanırken itrakonazol veya ketokonazol almayınız. Bunlardan herhangi birinin bu ilaçla birlikte kullanılması ciddi yan etki olasılığını artırabilir.

Bu ilaç, alkol ve diğer CNS depresanlarının (sinir sistemini yavaşlatan, muhtemelen uyuşukluğa neden olan ilaçlar) etkilerini artıracaktır. Bu yüzden bu tür bir ilaç kullanıyorsanız doktorunuzun bilmesi önemlidir. Eğer kullandığınız ilaçlar hakkında yeterli bilginiz yoksa, ilacın ismini doktorunuza bildirebilirsiniz.

Xanax kullanırken herhangi bir olağandışı ve tuhaf düşünce veya davranış geliştirirseniz, bunu doktorunuza bildirmelisiniz. Bu ilacı alan kişilerde meydana gelen bazı değişiklikler, alkol alıp sonra normal olmayan bir şekilde hareket eden kişilerde görülen değişikliklere benzer. Diğer değişiklikler, kafa karışıklığı, depresyonun kötüleşmesi, halüsinasyonlar (orada olmayan şeyleri görme, duyma veya hissetme), intihar düşünceleri ve olağandışı heyecan olabilir.

Xanax alan bazı kişilerin, özellikle yaşlı kişilerin, uykulu, baş dönmesine veya normalden daha az uyanık olmalarına neden olabilir. Eğer ilacı ilk defa kullanıyorsanız araba ve iş makinesi kullanmak gibi şeylerden kaçınmalısınız. İlacı aldıktan sonra bu tür şeyler yapmak için, Xanax’ın sizi nasıl etkileyeceğini bilmelisiniz.

Doktorunuza danışmadan dozunuzu değiştirmeyiniz veya bu ilacı almayı bırakmayınız. Doktorunuz, tamamen bırakmadan önce kullandığınız miktarı kademeli olarak azaltmanızı isteyebilir. Bu, durumunuzun kötüleşmesini önlemeye yardımcı olabilir ve davranış değişiklikleri, cesaret kırılması, üzgün veya boş hissetme, intihar düşünceleri, sinirlilik, iştahsızlık, ilgi veya zevk kaybı, mide bulantısı veya kusma gibi yoksunluk belirtileri olasılığını azaltabilir.

Xanax alışkanlık yapıyor olabilir. Eğer ilacın işe yaramadığını düşünüyorsanız, reçete edilen dozdan fazlasını kullanmayınız. Bu konuda doktorunuza danışmanız akıllıca olacaktır.

Doz aşımı belirtileri şunlardır:

  • Bilinç değişikliği
  • Kafa karışıklığı
  • Uyuşukluk
  • Koordinasyon eksikliği
  • Bilinç kaybı
  • Uyku hali

Yukarıdaki belirtileri fark ederseniz hemen doktorunuza görünmelisiniz.

Hamileyken bu ilacı kullanmak, yeni doğan bebeklerinizde neonatal yoksunluk sendromuna neden olabilir. Bebeğinizde anormal uyku düzeni, ishal, tiz ağlama, sinirlilik, titreme, kilo kaybı, kusma veya kilo alamama varsa hemen doktorunuza bildirmelisiniz.

NOT!

Doktorunuzla görüşmeden başka ilaçlar almayınız. Buna reçeteli veya reçetesiz ilaçlar ve bitkisel veya vitamin takviyeleri dahildir.

Yan etkiler

xanax nedir

Her ilaç gibi Xanax da yan etkilere neden olabilir. Aşağıdaki yan etkilerden herhangi biri zamanla geçmiyorsa veya şiddetliyse derhal doktorunuza danışmanızda fayda vardır:

  • Uyuşukluk
  • Sersemlik
  • Baş ağrısı
  • Yorgunluk
  • Baş dönmesi
  • Sinirlilik
  • Konuşkanlık
  • Konsantrasyon zorluğu
  • Ağız kuruluğu
  • Artan tükürük üretimi
  • Cinsel dürtü değişiklikler
  • Mide bulantısı
  • Kabızlık
  • İştah değişiklikleri
  • Kilo değişiklikleri
  • İdrar yapma zorluğu
  • Eklem ağrısı

Bazı yan etkiler ciddi olabilir. Aşağıdaki belirtilerden herhangi biriyle karşılaşırsanız, vakit kaybetmeden doktora görünmeniz önerilir:

  • Nefes darlığı
  • Nöbetler
  • Şiddetli deri döküntüsü
  • Cilt veya gözlerin sararması
  • Bilinç bulanıklığı, konfüzyon
  • Konuşma ile ilgili sorunlar
  • Koordinasyon veya denge ile ilgili sorunlar

NOT!

Xanax başka yan etkilere neden olabilir. Bu ilacı kullanırken olağandışı bir sorununuz varsa muhakkak doktorunuza görünmelisiniz.

Alprazolam içeren diğer ilaçlar

Xanax muadili alprazolam içeren ilaçlar şunlardır:

  • ANSIOX 0,5 MG
  • ANSIOX 1 MG
  • AS-ALPRALAM 1 MG
  • STABINA 0,25 MG
  • STABINA 0,5 MG
  • STABINA 1 MG

Kaynak ve ileri okuma:


Not: Konu hakkında ilgili videoyu aşağıdan izleyebilirsiniz:

Dr. Emrah Gürkan

20 Nisan 1984 İstanbul doğumluyum. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunuyum ve özel bir hastanede çalışıyorum. Halkın sağlıklı ve kaliteli bilgilere ulaşması için Medikal Rehber sitesi için yazıyorum, bazen de yazılanları gözden geçirip onaylıyorum.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir