Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Sağanak Yağışlı
14°C
İstanbul
14°C
Sağanak Yağışlı
Salı Sağanak Yağışlı
16°C
Çarşamba Karla Karışık Yağmur
5°C
Perşembe Karla Karışık Yağmur
4°C
Cuma Yağışlı
10°C

Adet Gecikmesi

Adet gecikmesi veya düzensizliğinin nedeni çoğu zaman stres ve yaşam tarzı değişiklikleri gibi masum şeyler olsa da, bazı durumlarda ciddi bir durumun işareti olabilir. Aşağıda daha fazla bilgi bulabilirsiniz.

Adet Gecikmesi
27.10.2020
A+
A-

Adet gecikmesi hakkında

Adet gecikmesi veya düzensizliği neden olur sorusunun cevabıyla ilgili birçok efsane vardır ve bunlardan birisi de adeti geciken her kadının hamile olabileceğidir. Bu, gerçeklerden olabildiğince uzaktır. Adetlerinizdeki her gecikme, hamilelik olasılığını göstermez.

Örneğin, düzensiz veya gecikmeli dönemler, bir kişi döngüye ilk kez, yani ergen veya genç yaşlarda başladığında oldukça normaldir. Menopoz aşamasına yaklaşıldığında düzensiz dönemler de oldukça normaldir.

Genç yetişkinlerde düzensiz adet dönemleri endişe kaynağı olsa da, bu düzensizlik stres, yemek tercihleri, yaşam tarzı dahil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere birçok nedenden dolayı tetiklenebilir.

Adet gecikmesi neden olur?

Doktorlar, adet döneminiz 5-7 gün gecikmişse, gecikmiş dönemler olarak sayılacağını, bununla birlikte, başlama tarihinizden 10 günden sonra bile adet görmeye başlamadıysanız panik düğmesine basabileceğinizi önermektedir.

Ancak yine de bu her zaman hamile olduğunuz anlamına gelmez, adet gecikmesinin başka birçok nedeni vardır. İşte hamilelik dışındaki adet gecikmesi nedenleri:

1- Aşırı seyahat veya rutinde değişiklik

Yoğun ve aşırı seyahat, farklı saat dilimlerine seyahat, gece geç saatlere kadar ayakta kalma ve uykusuzluk, vücudunuzun alışkın olduğu programı bozan nedenlerden bazılarıdır.

Programınızdaki bu bozulma, aynı zamanda biyolojik saatinizi de etkiler ve adet kanamanızı düzenleyen hipotalamus, hipofiz ve yumurtalıklarınızın işlevleri arasındaki hassas dengeyi bozar. Bu tür bir stres, adetlerin gecikmesine, düzensizleşmesine hatta bir ay boyunca adetlerin kaçırılmasına neden olabilir.

2- Stres

Hem fiziksel hem de psikolojik stres, insan vücudunun en büyük düşmanıdır. Küçük bir stresin kolayca üstesinden gelinebilirken, kadınlar iş yaşamı dengesi ve tıbbi prosedürler dahil hastalıkların çifte yükünün neden olduğu kronik stresten muzdarip olma eğilimindedir.

Bu kronik stres durumunda, sistemlerinde kortizol salgılanır, vücutlarını acil durum moduna hazırlar, vücudun menstruasyon gibi tüm gereksiz bedensel işlevleri kapatmasına ve sadece vücudun hayatta kalmasına odaklanmasına neden olur.

3- Aşırı kilo dalgalanması

Ani kilo kaybı veya kilo alma periyodik adet gecikmesi yapabilir veya hatta bir aylık döngüyü tamamen atlamanıza neden olabilir. Travma (hastalık veya tıbbi prosedürler) veya yeme bozuklukları nedeniyle kilo kaybı vücutta strese neden olabilir.

Düşük kilolu olmak aynı zamanda vücudun adet döngüsünün düzenlenmesi için yeterli miktarda hormon üretmek için yeterli araçlara sahip olmayacağı anlamına gelir.

Öte yandan, kilo alımına hastalıklar, yeme bozuklukları, hatta uykusuzluk ve aktivite eksikliği neden olabilir. Aşırı yağ, vücuttaki östrojen üretimini etkileyerek aşırı üretimine neden olur. Vücuttaki aşırı yağ aynı zamanda düzensiz endometriyal büyümeye neden olabilir ve bu da menstrüel döngüyü olumsuz yönde etkiler.

4- Polikistik over sendromu (PKOS)

Polikistik yumurtalık sendromu olarak da bilinen bu durum, doğurganlık çağındaki kadınlar arasında en yaygın sağlık sorunudur. Düzensiz adet dönemleri dışında PKOS için diğer semptomlar kilo alımı, yüz ve göğüs kıllarının büyümesi, hormonal değişiklikler, erkek tipi kelliktir.

PKOS, bir kadının vücudundaki erkeklik hormonlarının seviyeleri yükseldiğinde, bir kadının vücudundaki testosteron, progesteron ve östrojen arasındaki hassas denge bozulduğunda ortaya çıkar. Bu dengesizlik, bir kadının yumurtalıklarında kist oluşumuna neden olarak adet gecikmesi veya hiç adet olmamasına neden olur.

Bununla birlikte, adet kanamasının olmaması rahmin kanamaması anlamına gelmez, kistler sadece geçişlerini bloke eder. Bu da kanın vücudunuzda tıkalı kaldığı anlamına gelir. PKOS kontrol edilmezse, rahimdeki kanın tıkanması nedeniyle ciddi enfeksiyonlara neden olabilir.

5- Tiroid bozuklukları

Tiroid bezi vücudun metabolizmasını düzenler, tiroid bozuklukları ortaya çıktığında kadın vücudunda hormon üretiminde dengesizliğe yol açar. Hipotiroidizm ve hipertiroidizm insan vücudunda hormonal bir dengesizliğe neden olarak periyodik döngünün gecikmesine veya eksikliğine yol açar.

6- Hastalıklar

Şiddetli viral veya bakteriyel hastalıklar, kronik hastalıklar veya ameliyatlar gibi tıbbi prosedürler vücutta strese neden olarak vücutta kortizol üretimine yol açabilir.

Tifo, sıtma, dang hastalığı, diğer otoimmün hastalıklar veya küçük operasyonlar gibi hastalıklardan muzdarip olduğunuz için adet gecikmesi veya düzensizliği yaşarsanız, endişelenmenize henüz gerek yoktur. Vücudunuz şimdilik hayatta kalma modunda ve diğer tüm bedensel işlevler normal ritmine döndüğünde o da normale dönecektir.

7- Beslenme alışkanlıkları

Kötü beslenme, günümüzde genç yetişkinlerde çeşitli sağlık sorunlarına en büyük katkıda bulunan faktördür. Yemeğiniz büyük ölçüde yağlı, abur cuburdan oluşuyorsa, bu durum çeşitli önemli vitamin ve minerallerin eksikliğinden muzdarip olmanıza neden olabilir.

Bu da, bazıları birçok vücut parçasının işlevini ve düzenlenmesini etkileyecektir. Bu, vücudunuzda adet gecikmesi veya düzensizliği ve ağrılı adet döngülerine yol açan hormonal bir dengesizlik yaratır.

8- Çok fazla egzersiz

Düzenli olarak 30-60 dakika egzersiz yapmak sağlık için harikadır ancak vücudunuzu daha uzun süre yorucu egzersizlere maruz bırakmak vücutta düşük östrojen gelişimine neden olabilir. Sıkı antrenman programlarına sahip sporcuların, altı ay kadar uzun bir süre boyunca adet olmama eğiliminde olduğu bilinen bir gerçektir.

Adet gecikmesi nedenleri nasıl teşhis edilir?

Adet düzensizliği yaşayan kadınların, bir jinekoloğa danışması son derece önemlidir. Çünkü nedeni ciddi bir durum ise, erken teşhis ve tedaviyle kontrol altına alınabilir. Adet düzensizliği için doktora başvurduğunuzda, karşılaşacağınız şeyler büyük ihtimalle şunlardır:

İdrar testi

Adet gecikmesi yaşamanızın sebebi gebelikse piyasada pek çok idrar testi bulunmaktadır ve bunların çoğu evde de yapılabilir. Bu testler, genellikle gebelik hormonu olarak bilinen hCG veya insan koryonik gonadotropin hormonunun varlığını belirlemek için kullanılır. Bu testler genellikle güvenli kabul edilir.

Tam kan sayımı

İdrar testleri hiçbir şey göstermezse, jinekoloğunuz sizden tam bir kan sayımı testi planlamanızı isteyebilir. Bir CBC testi, diğer şeylerin yanı sıra hemoglobin yüzdenizi gösterir, düzensiz dönemlerin olası bir nedeni olabilecek anemiyi ekarte edebilir veya doğrulayabilir.

Tiroid testleri

Jinekoloğunuz ayrıca tam bir kan sayımı testi ile birlikte bir TSH (tiroid uyarıcı hormon), T3 (triiodotironin) ve T4 (tiroksin) testi önerebilir. Bu testler, tiroid bezinin işlevselliğini tespit etmeye yardımcı olur.

Eğer bu göstergelerden herhangi biri kabul edilen normal seviyenin üzerinde ise, tiroid bezinin arızalı olduğu ve adet düzensizliğine neden olduğu anlamına gelir.

Abdominal ultrason

Abdominal ultrason testleri idrar testleri, CBC ve tiroid testleri negatif olduğunda ve kişi hala adet gecikmesi yaşıyorsa önerilir. Abdominal ultrasonlar yumurtalıklarda kistlerin varlığını ölçmek için kullanılır. Kist varlığı doğrulanırsa, düzensiz dönemlerle sonuçlanan doğrulanmış bir PKOS vakası sayılırsınız.

Serum prolaktin / Kan hCG testleri

İdrar testleri çok erken yapılırsa, hamilelik için negatif olabilir veya idrar testinin yanlış sonuç verdiği nadir bir durum .meydana gelebilir. Diğer tüm testler bir tanı koymada başarısız olursa, jinekoloğunuz sizden bir serum prolaktin ve kan hCG testi planlamanızı isteyebilir.

Prolaktin, bir kadının göğsünde süt üretimine yardımcı olan bir hormondur ve hCG, hamileliği ekarte etmek veya doğrulamak için çok daha doğru bir yol olan bir kan testi ile belirlenen gebelik hormonudur.

Psikolojik / Fiziksel Stres

Serum prolaktin / kan hCG testi bile negatifse, vücudun normal çalışacak kadar sağlıklı olduğu varsayılır. Stresin nicel bir testi yoktur, ancak vücut sağlıklıysa ve hala adet düzensizliği yaşıyorsa, o kişinin vücudunu veya zihnini strese maruz bıraktığı ve bu düzensizliğe neden olduğu varsayılır.

Adet gecikmesine ne iyi gelir?

Tıbbi müdahale gerektiren PKOS veya tiroid hastalığınız yoksa, adet gecikmesi veya düzensizliği için vücudun diğer tüm problemleri evde tedavi edilebilir. Düzensiz adet dönemlerinin vücudunuz için bir stres sinyali olduğunu anlamanız gerekir, çünkü bunu anlamak işinizi kolaylaştırır. İşte adet gecikmesine iyi gelen şeyler:

Papaya

Ham papaya, en eski ve en çok kullanılan çözümlerden biridir. Papaya rahim kaslarının kasılmasına yardımcı olur ve bu da adetlerin düzenlenmesine yardımcı olur. Papaya ayrıca kemik sağlığına katkıda bulunmanın yanı sıra kanseri, diyabeti, felç riskini de önler.

Aloe vera

Aloe vera yaprağının kalın kabuğunun altındaki sarı jelin sağlık açısından birçok faydası vardır. Bu jel cilde iyi gelir, midenin soğumasına yardımcı olur ve adetlerin düzenlenmesinde önemli rol oynar. Günlük tüketilmesi güvenlidir. Sabah ilk iş olarak biraz aloe vera jeli tüketmek vücudu sağlıklı tutar.

Egzersiz

Çok fazla egzersizin rahminizi tıkayıp adetlerinizi engelleyebileceği doğru olsa da, eğer gecikmiş bir adet dönemiyle uğraşıyorsanız ve orta derecede egzersiz yapan veya hiç egzersiz yapmayan biriyseniz; biraz daha egzersiz yapmak size yardımcı olabilir. Atlama, çömelme ve zıplama gibi egzersizler rahminizin hızlı tepki vermesini tetikleyebilir.

Rahatlatıcı aktiviteler

Çok fazla egzersiz yapıyorsanız veya çok fazla stresli olmaya yatkınsanız, bedeninizi ve zihninizi rahatlatan bazı aktivitelere zaman ayırmalısınız. Sevilen bir hobiden masaj yaptırmaya, meditasyona kadar her şey, adet gecikmesi veya düzensizliğini sona erdirmek için harika bir şekilde işe yarayabilir.


Kaynak ve ileri okuma:

  1. https://www.healthline.com/health/womens-health/why-is-my-period-late
  2. https://www.medicalnewstoday.com/articles/318317
  3. https://www.nhs.uk/conditions/stopped-or-missed-periods/

Not: Konu hakkında ilgili videoyu aşağıdan izleyebilirsiniz: